Watersportbaan-Ekkergem

Een kijk op de wijk

Een duik in de cijfers

Watersportbaan Ekkergem valt uiteen in vier buurten

Watersportbaan-Ekkergem is een uitgestrekte wijk die uiteenvalt in vier buurten. Van west naar oost kom je eerst in het sport- en recreatiegebied Blaarmeersen. Vlak daarnaast ligt de buurt Neermeersen, die wordt gekarakteriseerd door sociale hoogbouw. Ekkergem ligt net over de stadsring, tussen de Nieuwewandeling en de Rozemarijnstraat, op een boogscheut van de binnenstad. Ten slotte is er de Bijloke-buurt gebouwd rond de prachtige historische Bijlokesite.

Gezien de grote verschillen tussen de vier deelbuurten van Watersportbaan-Ekkergem is het de moeite waard om de cijfers verder uit te splitsen over de Bijloke, de Blaarmeersen, Ekkergem en de Neermeersen.

Ekkergem is een levendige buurt met opvallend veel twintigers (1 op 4). Het aandeel appartementen en individuele woningen is hier ongeveer gelijk verdeeld. De helft van de huishoudens bestaat uit alleenwonenden. In Ekkergem vind je relatief weinig gezinnen met kinderen (18% versus 31% in Gent).

Rondom de Bijloke wonen zowel twintigers als 65-plussers. Dit deel van de wijk heeft een relatief hoog aantal appartementen (59%), wat het aantrekkelijk maakt voor alleenwonenden. Er is ook een sterke aanwezigheid van oudere bewoners, wat deels te verklaren is door de aanwezigheid van een woonzorgcentrum. Slechts 1 op 10 huishoudens is een jong gezin.

In de Neermeersen wonen veel 65-plussers (1 op 4). Meer dan de helft van de huishoudens zijn alleenwonenden. 2 op de 10 huishoudens bestaat hier uit een jong gezin, wat dubbel zoveel is als in de sector Bijloke.

Het mediaaninkomen voor de volledige wijk ligt lager dan het Gentse gemiddelde, maar dat heeft bijna alles te maken met de Neermeersen. Of nog opvallender: 27% van de wijkbewoners heeft recht op een verhoogde tegemoetkoming in de verplichte ziekteverzekering. Voor de Neermeersen ligt dat cijfer maar liefst op 65%, het hoogste van alle Gentse buurten.

Wat is er?

Twee werelden, één binnen en één buiten de stadsring

De verschillen tussen de buurten binnen en buiten de stadsring zijn opvallend. De dichtbebouwde woonbuurt Ekkergem trekt naast vaste bewoners ook veel studenten aan. Hier en daar heerst nog een echt dorpsgevoel. Bewoners zetten hun schouders onder verschillende buurtinitiatieven. En ook Bijloke sluit als buurt qua gevoel veel meer aan bij de binnenstad. Neermeersen telt heel wat verhuisbewegingen. Er zijn sociale en leefbaarheidsproblemen. Het buurtgevoel is daardoor hier en daar wat beperkt, maar wel in opmars. Ook de Blaarmeersen, met onder andere verblijfspark Camping ’t Stropke, is een bijzondere plek.

Een rijk aanbod aan (zorg)voorzieningen

In Watersportbaan-Ekkergem vind je veel zorgvoorzieningen (het Welzijnsbureau Gent Zuid van het OCMW, Wijkgezondheidscentrum Watersportbaan, ziekenhuis AZ Ganda, …) en onderwijsinstellingen (kleuter-, lager- en secundair onderwijs, volwassenenonderwijs, deeltijds kunstonderwijs, hogescholen en universiteit). Er is ook een wijkbibliotheek, er zijn sport- en feestzalen, er is het lokaal dienstencentrum De Vlaschaard aan de Jubileumlaan, een jeugdhuis aan de Verenigde Natieslaan, in april 2025 opende het nieuwe buurthuis De Waterlelie aan de Nekkersberglaan en in de zomer van datzelfde jaar startten bewoners uit Ekkergem met een nieuwe werking in de ontmoetingsplek De Gang achter de politie. Daarnaast is er een uitgebreid cultureel aanbod op de Bijlokesite, werkt SAAMO Gent in hun ontmoetingsruimte aan de Nekkersberglaan met bewoners aan het recht op sociale bescherming, zet Campus Atelier in op het verbeelden van de publieke ruimte, zijn er trainingen van KAA Gent Foundation en Ghent Basketball en activiteiten van Sportaround, kan je in de paas- en zomervakantie aan de Offerlaan terecht bij de speelpleinwerking Kabonga, en organiseert de jonge sociaal-artistieke werking Dichter bij de hemel samen met Driesprong kunstateliers en het project ‘wijkambassadeurs’…

Hier en daar dringt een betere afstemming tussen vraag en aanbod zich op. Zo is het belangrijk om de komende jaren na te gaan op welke manier het sportaanbod aan de Watersportbaan zich meer kan openstellen voor de (jonge) buurtbewoners, en hoe we bruggen kunnen slaan tussen de hulpverleningsvragen in de Neermeersen, zorginstellingen en de hoger onderwijsinstellingen, …

Beperkt handelsaanbod in de buurten

Langs de Martelaarslaan vind je grotere winkelketens, maar in de verschillende buurten is het handelsaanbod eerder beperkt, op enkele kappers, een wassalon, een handvol buurtwinkels en (buurt)cafés, … na.

Wat leeft er?

De armoede in de Neermeersen is de laatste jaren toegenomen. Er zijn problemen en spanningen op vlak van sociaal isolement, psychische kwetsbaarheid en middelenmisbruik. Ook de toename van zwerfvuil en sluikstort in en rondom de hoogbouwtorens zetten Neermeersen erg onder druk.

Aan de binnenkant van de stadsring beroert vooral mobiliteit de bewoners. Het circulatieplan en de invoering van de LEZ (lage emissiezone) hebben bepaalde straten van Ekkergem en Bijloke minder druk gemaakt. Maar op enkele uitvalswegen naar de ring, zoals de Rozemarijnstraat, is het verkeer eerder toegenomen. Bovendien, bij filevorming op de ring, gaan chauffeurs op zoek naar nieuwe sluipwegen in de wijk. Fietsen is daardoor niet overal even veilig. Een fietsstraat zoals die aan de Coupure wordt toegejuicht, maar vooral tijdens de ochtend- en avondspits kan het er erg druk zijn.

Het openbaar domein is verschillend van buurt tot buurt. Als stedelijk recreatiegebied zijn de Blaarmeersen erg geliefd door Gentenaars en niet-Gentenaars. Neermeersen kleurt groen, maar een duidelijk programma voor de publieke ruimte ontbreekt. Initiatieven zoals ‘(Be)leefbaar @ the blocks’ kunnen ervoor zorgen dat bewoners het groen ook als dat ‘van hun’ beschouwen. In Ekkergem zorgt het dichte netwerk van straatjes ervoor dat enkele buren zich verzameld hebben om elkaar te ontmoeten in een van de leef- of speelstraten. Sommige bewoners zoeken naar mogelijkheden om hun buurt te ontharden, vergroenen en biodiverser te maken. Zo namen ze eerder al de universitaire campus aan de Coupure en de school De Balans onder handen, legden ze geveltuintjes aan en ontwikkelden ze een Soortenschat, een ontdekkingstocht langs beestje en planten in Ekkergem. Nog andere bewoners smeden plannen om, op termijn, waar het kan Ekkergem meer energieneutraal in te richten. In de Bijloke biedt vooral de Bijlokesite en de nabijheid van het water de nodige verpozing en rust.

Wat komt er?

Vooral de omgeving rond de Watersportbaan is nu volop in ontwikkeling. Vertrekkend vanuit de vragen van bewoners en buurtpartners, de cijfers, kansen en troeven van het gebied werd eerst een sociaal-ruimtelijke visie voor de buurt opgemaakt. Sinds begin 2026 zet het stadsvernieuwingsprogramma ’t Bougeert aan de Watersportbaan mee de krijtlijnen uit voor alle toekomstige projecten en ruimtelijke studies in de buurt. Vandaag wordt niet alleen gewerkt aan masterplannen voor de sociale hoogbouw, het ziekenhuis en de Blaarmeersen, er is binnen het stadsvernieuwingsprogramma ook aandacht voor verslavingszorg, geestelijke gezondheid, jeugdwerk, ervaringskennis en onderwijs.

Aan de andere kant van de wijk, in Ekkergem, wordt een plan opgemaakt om het politiecentrum grondig te verbouwen. In de Rozemarijnstraat loopt in samenwerking met de bewoners tot de zomer van 2027 een testopstelling om de straat veiliger en aangenamer te maken. Daarnaast wordt de verkeerscirculatie in Bijloke bijgestuurd, en worden de wegen in de omgeving rond de Louis Pasteurlaan heraangelegd. Hier en daar komt ook nieuwe studentenhuisvesting: aan de Nieuwewandeling, de Martelaarslaan, Antonius Triestlaan, … De gevolgen van het verdwijnen van de universitaire campussen in Bijloke, aan de Coupure en de Dunantlaan is momenteel nog onduidelijk.